آخرین اخبار ایران و جهان در پایگاه خبری تحلیلی فانوس

بارها با این صحنه در گوشه و کنار شهر مواجهه شده ایم که افرادی شب را در خیابان به صبح می رسانند و سرپناهی ندارند هریک از ما نظرات متفاوتی در برخورد با این افراد داریم از خراب کردن چهره شهر تا لزوم همراهی و کمک دستگاه ها و نهاد های عمومی و خیریه ها به این افراد. اما انچه که حائز اهمیت است قرار گیری این افراد در مسیری است که به بزه و ایجاد مزاحمت برای جامعه نشود در حقیقت باید نقش نهادهای عمومی و سمن ها را در این مرحله مورد واکاوی قرار داد تا مشاهده کرد که بهترین مواجهه با این پدیده چیست.
مواجهه کلانشهر تهران با پدیده کارتن خوابی

به گزارش فانوس، سیاست گذاری در حوزه بی خانمانی، دشواری های نظری و علمی متعددی را در بر دارد که باید مورد توجه قرار گیرد. شاید در اولین گام در روشن شدن مسئله، تشریح موضوع بی خانمانی به لحاظ مفهومی و شناخت دوباره انواع بی خانمانی باشد. این مسئله می تواند نقش مهمی در تدوین سیاست های مشخص برای گروه ها و هدف مشخصی را بازی کند. از سوی دیگر توجه به سیاست های اجتماعی در کلانشهر های جهان و ارزیابی عملکرد نهاد های اجتماعی در کلانشهرهای ایران نیز می تواند تجربیات مفیدی را در اختیار سیاست گذار قرار دهد.

از مجموع این یافته ها و با اتخاذ یک رویکرد نظری مشخص می توان ملزومات یک سیاست گذاری جامع درخصوص چگونگی مواجهه با بی خانمانی در کشور را ارائه داد. هدف این نوشته تدقیق مفهومی و مرور تجربیات داخلی و خارجی در حوزه بی خانمانی است و ان را مبنایی برای ارائه خطوط کلی سیاست گذاری در حوزه بی خانمانی قرار داده است.

به طور کلی می توان سه جهت گیری کلی را در این حوزه از یکدیگر تفکیک کرد؛ سیاست های خدماتی، سیاست های قهری و سیاست های ترکیبی. در سیاست های خدماتی که معمولا در کشورهای صنعتی اعمال می شود هدف اصلی تامین مایحتاج عمومی و روزانه بی خانمان ها توسط نهادهای دولتی و خیریه است. در این سیاست وجود افراد کارتن خواب در شهر به عنوان یک واقعیت پذیرفته شده و هدف نهادهای عمومی کمک به تامین سرپناه تغذیه و خدمات بهداشتی برای افراد بی خانمان تعریف می شود.

همچنین در سیاست های قهری مسئله کارتن خوابی با نگاه امنیتی-انتظامی نگاه می شود و گذراندن شب در اماکن عمومی جرم قلمداد می شود. در این سیاست ها هدف اصلی نهادهای عمومی و انتظامی شناسایی، جمع اوری و جلوگیری از حضور این افراد در مکان های عمومی است. در سیاست های ترکیبی از یک سو با افرادی که شب ها را ردر مکان های عمومی می گذرانند برخورد قهری و انتظامی می شود و از سوی دیگر افراد بازداشت شده برای نگهداری به مراکز ویژه معرفی می شوند. در این وضعیت هم گذراندن شب در مکان های عمومی جرم تلقی می شود و هم نهادهای عمومی و خیریه در خدمات رسانی به این افراد وارد عمل می شوند. سیاست فعلی در شهر تهران را می توان نوعی سیاست ترکیبی دانست.

مواجهه کلانشهر تهران با پدیده کارتن خوابی

در همین راستا محمدسجاد سالک پژوهشگر و استاد دانشگاه ازاد اسلامی در تشریح تعریف و نحوه برخورد با پدیده کارتن خابی در گفتگو با فانوس گفت: درخصوص بی خانمانی تعاریف مختلفی وجود دارد. تعاریف حداقلی صرفا افرادی را در بر می گیرند که شب ها را در خیابان می گذرانند اما تعاریف حداکثری افراد بسیاردیگری را که شرایط مسکن مساعدی ندارند را نیز شامل می شود.

وی افزود: بنابراین محققان میان بی خانمان اشکار یعنی کارتن خوابی یا سکونت در سرپناه های موقت و بی خانمان پنهان یعنی افرادی که به طور موقت با بستگان یا دوستان خود زندگی می کنند تفاوت قائلند. از این رو سیاست گذاری اجتماعی در رابطه با این پدیده دشواری های نظری و عملی متعددی دارد که باید مورد توجه قرار گیرد.

وی ادامه داد: شاید شکافتن موضوع کارتن خوابی در نخستین گام و تعریف مفهومی و بازشناختن انواع بی خانمانی تاثیر بسزایی در مواجهه با این پدیده داشته باشد چرا که می تواند نقش مهمی در تدوین سیاست های مشخص برای گروه های هدف داشته باشد. از سوی دیگر توجه به سیاست های اجتماعی در کلانشهرهای جهان و ارزیابی عملکرد نهادهای اجتماعی در کلانشهرهای ایران می تواند تجربیات مفیدی را در اختیار سیاستگذاران قرار دهد.

مواجهه کلانشهر تهران با پدیده کارتن خوابی

وی تاکید کرد: در سیاست گذاری برای مواجهه با این پدیده دو جهت گیری کلی را می توان تعریف کرد در جهت گیری نخست که در میان بسیاری از مدیران نهادهای دولتی غالب است با نگاهی اسیب شناسانه و اصلاحی کارتن خواب ها به عنوان بخشی بیمارگونه از جامعه شهری تصور می شوند که با شیوه زندگی غیرمسئولانه نظم زندگی عمومی را در شهرها برهم می زنند. این نگاه به پدیده کارتن خوابی به دنبال خود سیاست های قهری و کنترلی را به همراه دارد و مداخله نهادهای عمومی بیشتر رنگ و بوی امنیتی-انتظامی به خود می گیرد.

این استاد دانشگاه با تاکید بر لزوم ورود نهادهای عمومی و خیریه ها در حل این معضل افزود: در نگاهی متفاوت بی خانمان ها به عنوان قربانیان روندهای ساختاری کلان جامعه در نظر گرفته می شوند و ریشه این پدیده را عمدتا در عملکرد کلی یک جامعه در فرایند توسعه باید جستجو کرد. در این جهت گیری سیاست های اجتماعی برای مداخله بیشتر خصلت خدمات رسانی به این افراد توسط نهادهای مسئول و کمک به ان ها برای زندگی بهتر و یا خروج این وضعیت را دارد.

نگاهی به عملکرد مدیریت شهری تهران در مواجهه با پدیده کارتن خوابی

بر اساس مصوبه شورای عالی اداری که در اردیبهشت ماه سال 1378 درخصوص ساماندهی متکدیان و بی خانمان ها به تصویب رسید وظایف شهرداری ها در این حوزه اینگونه عنوان شده است: معرفی نماینده تام الاختیار به مجتمع اردوگاهی برای انجام وظایف این دستگاه، تامین محل و امکانات و تجهیزات اولیه مورد نیاز اردوگاه، شناسایی و جمع اوری افراد متکدی و بی خانمان در سطح شهر و تحویل به مجتمع اردوگاهی است در همین راستا شهرداری تهران برای تحقق این مصوبه ساماندهی بی خانمان ها بر اساس اهداف توانمندسازی و سامانهدهی نهایی، ساماندهی افراد بی خانمان، شناسایی و جمع اوری افراد کارتن خواب در سطح شهر از طریق اعلام مسیرها به سامانه مدیریت شهری 137، هدایت انها به خودروهای گشتو تحویل این افراد به مراکز اسکان موقت است که از سال 1385 اغاز شده است.

همچنین گرمخانه های شهرداری تهران در 4 منطقه تهران که بزرگترین انها در خاوران قرار دارد هریک با ظرفیتی حدود 300 نفر شب ها پذیرای افراد بی خانمان شهر است و علاوه بر حمام و دو وعده غذایی شام و صبحانه خدمات دیگری همچون خدمات بهداشتی و مشاوره ای به این افراد در این مراکز داده می شود.

ارسال نظر
نام:
ایمیل:
* نظر:
آخرین اخبار
ارز و سکه
پربازدیدها
حوادث